Havari Aziz Yuhanna Kimdir? Hayatı, Eserleri ve Efes Yıllar
Genel Bilgiler
Yortu Günü: 27 Aralık
Vefat: Yaklaşık M.S. 100, Efes (Trajan Dönemi)
Sembolü: Kartal (Yüksek teolojik kavrayış ve ilahi gizem)
Unvanları: Sevgili Öğrenci, Müjdeci (Evangelist), Teolog Yuhanna, Boanerges (Gök Gürültüsü Oğlu)
Zebedi ile Salome’nin oğlu, Büyük Yakup’un kardeşi olan Aziz Yuhanna, Celile gölü kıyısındaki balıkçı teknesinden Mesih İsa’nın en yakın halkasına uzanan benzersiz bir tanıklığın taşıyıcısıdır. Yeni Ahit külliyatındaki dördüncü İncil’in, üç kanonik mektubun ve Apokalips’in (Esinleme / Vahiy Kitabı) yazarı kabul edilir.
Çarmıhın Gölgesindeki Sadakat ve “Sevgili Öğrenci”
Kudüs Sanhedrin mahkemesince eğitimsiz sayılmasına karşın, kaleme aldığı metinlerdeki metafizik derinlik çağları aşan bir cüret barındırır. Fısıh hazırlıklarını Petrus ile yürüten, Son Akşam Yemeği’nde Mesih’in göğsüne yaslanan odur. Diğer tüm öğrenciler dağılıp saklanırken Golgota Tepesi’nde, çarmıhın dibinde yalnızca o dimdik durdu; Mesih’in son nefesinde Meryem Ana’yı emanet ettiği tek havari olarak kilise geleneğinde silinmez bir iz bıraktı.
Geleneksel tasvirlerin aksine o, zayıf ve kederli bir figür değil; Mesih’in dünyaya getirdiği arındırıcı ateşle yankılanan “gök gürültüsünün oğlu”dur.
Patmos Sürgünü ve Efes Mirası
İmparator Domitianus devrinde Roma’daki Porta Latina önünde kızgın yağ kazanına atılarak şehit edilmek istendiği, bu işkenceden yara almadan kurtulunca Ege’deki çorak Patmos Adası’na sürüldüğü aktarılır. Göksel vizyonlarını ve çağların sonuna dair vahiylerini bu adadaki mağarada yazıya döktü.
Cezası bittiğinde Meryem Ana ile göç ettiği Batı Anadolu’nun metropolü Efes’e döndü. Teolojik vaazlarını “birbirinizi sevin” eksenine oturtarak yüz yaşını aşkın bir ömür sürdü. Havariler arasında eceliyle ölen tek isim olarak M.S. 100 civarında Efes’te vefat etti; kabri bugün Selçuk’taki Aziz Yuhanna Bazilikası kalıntılarının merkezinde yer alır.
